Dwa razy na „O”, czyli jak dobrać opony i olej

0
466

  Najpierw OPONY (za tydzień oleje)

 

W chwili kiedy to piszę, mimo, że jest listopad, za oknem świeci słoneczko i pogoda bardziej przypomina wiosnę a nie jesień, po której zaraz będzie zima. Zima, która prędzej czy później przekona nas do założenia zimowych opon. Większość z nas, takie opony, albo całe koła, ma już w garażu. Są jednak tacy, których czeka wydatek na zakup takiego ogumienia. Co ciekawsze, za obowiązkiem zmiany ogumienia mocno opowiada się lobby oponiarskie, ale to mniej więcej tak, jakby sprzedawczyni w mięsnym optowała za obowiązkiem zakupu schabu. I ona i oni mają w tym interes i nie powinni się na ten temat wypowiadać. Prawo niech tworzą ci, którzy nie mogą na nim zarobić.

 

Czy na pewno zmieniać

Zmiana opon nie jest w naszym klimacie tak bezwzględnie uzasadniona. Wiele samochodów, przez 95% swojej jazdy, nawet w zimie, porusza się po suchym lub mokrym asfalcie. Tu opona zimowa tylko nieznacznie góruje nad letnią i to tylko dlatego, że jest wykonana z bardziej miękkiej, i co za tym idzie, bardziej przyczepnej przy niskich temperaturach, gumie. Jeśli w zimie na asfalt świeci słońce, ta przewaga znika.

Co innego jeśli chodzi o takich, co poruszają się w okolicach gdzie na jezdniach zalega śnieg lub lód. Tu, z racji gumy i budowy bieżnika, zimowa opona jest lepsza i gwarantuje lepszą trakcję (czytaj przyczepność).

Zmieniać więc, czy nie zmieniać, każdy powinien odpowiedzieć sobie sam. Zależy, jak i gdzie eksploatowany jest samochód oraz co umie kierowca. Wiadomo przecież, że żadna opona nie zastąpi ROZSĄDKU i umiejętności kierowcy, chociaż może w pewnych okolicznościach pomóc. Dwadzieścia lat temu, na „zimówkach” jeździły tylko rajdówki, a ruch drogowy w zimie wcale przez to nie zamierał.

 

Co wybrać

Możemy się długo spierać na temat wyższości jednych opon nad drugimi (w różnych warunkach oczywiście). Faktem bezspornym jest jednak to, że ponad 90% kierowców deklaruje w tej chwili, że zmienia ogumienie na zimę. Wśród nich są też tacy, którzy muszą kupić nowe opony. To oni stoją przed dylematem, które opony wybrać. Są tacy, co podpierają się w tym celu różnego rodzaju badaniami i rankingami. Trzeba jednak pamiętać, że warto sprawdzić, kto jest autorem takiego opracowania. Jak wiadomo, „każda myszka swój ogonek chwali”, więc na ogół opony producenta „X” doskonale wypadają w zrobionych przez niego badaniach i porównaniach. Jeśli nie dysponujemy jakimś niezależnym rankingiem (czy takie w ogóle są?), trzeba się po prostu kierować zdrowym rozsądkiem.

 

Kryteria wyboru

  1. Opona nowa jest zawsze lepsza od używanej.

To fakt niezaprzeczalny wynikający nie tylko z budowy, ale przede wszystkim z głębokości bieżnika. Nawet w prawidłowo eksploatowanej opnie, głębokość bieżnika stale się zmniejsza. Przepisy mówią, że dopuszcza się eksploatację ogumienia do momentu gdy głębokość rowków wynosi minimum 1,6 mm. Rozsądek i badania (niezależne) mówią, że im głębszy bieżnik, tym lepszy. Ci których na to stać, wymieniają opony nawet już wtedy, gdy bieżnik ma 4 mm głębokości. Pozostali muszą sobie zdawać sprawę z tego, że wraz ze spadkiem głębokości bieżnika, spada także przyczepność.

letnia opona zajeżdżona

Od razu widać różnicę w głębokości bieżnika

  1. Czy każda nowa opona jest dobra?

Tu niestety muszę zaprzeczyć. Wiele różnych badań wykazało, że jak na razie, opony produkcji chińskiej, nie dorównują tym produkowanym w Europie. Nawet tym najtańszym, tak zwanym budżetowym. Ta sytuacja nie będzie zapewne trwała w nieskończoność. Chińczycy się szybko uczą i ich opony zapewne kiedyś będą równie dobre. Na razie jednak konkurują z tymi lepszymi głównie ceną, choć zdarzają się wypadki, że potrafią kosztować tyle, co całkiem niezłe opony budżetowe.

 

  1. Jakiej marki opony wybrać?

Odpowiedź na to pytanie nie jest prosta. Bardzo dobre opony, bardzo dobrej firmy, są niestety drogie. Pamiętajmy jednak, że w trakcie codziennej eksploatacji (nie wyczynowej) raczej rzadko zbliżamy się do granicznych możliwości opony. Tu jeszcze raz przypomnę o rozsądku. Już nasi dziadkowie mówili przecież, „wolniej jedziesz, dalej zajedziesz”. To w dalszym ciągu prawda i to pomimo istnienia najlepszych nawet opon zimowych. Wybierzmy więc takie opony nowe, na jakie nas stać. Ważne byśmy zdawali sobie sprawę z ich ograniczeń. Marka ma znaczenie drugorzędne.

 

  1. Czym się więc kierować przy wyborze?

Po pierwsze: ceną na jaką możemy sobie pozwolić. Na ogół te droższe opony są lepsze. Po drugie: czy dana opona to opona letnia, czy „zimówka”. Po trzecie: czy będzie się nadawać do mojego samochodu.

Opona zimowa i letnia. Różnicę widać od razu.
Opona zimowa i letnia. Różnicę widać od razu.

W tym momencie dotknęliśmy problemu rozszyfrowania tego, co można odczytać na boku opony i w instrukcji obsługi samochodu.

Producent auta przewidział, że nasz samochód powinien jeździć na odpowiednich oponach. Przede wszystkim muszą mieć określony rozmiar, nośność i móc jeździć z taką szybkością, z jaką może się poruszać nasze auto. Najprościej byłoby więc kupić takie same opony, na jakich nasz samochód do tej pory jeździł, o ile oczywiście na przykład poprzedni właściciel nie założył czegoś, co do jazdy akurat naszym samochodem się nie nadaje. Wypadało by więc zapisać, czy zapamiętać wszystko co na boku opony powinno być napisane i na tej podstawie szukać. Niestety, nie zawsze może być tak prosto. Producenci opon wprowadzają nowe modele różniące się nie tylko nazwą od tych które mamy. Bez „deszyfracji” napisów więc się nie obejdzie.

 

Jakie informacje znajdziemy na boku opony

  1. Nazwę producenta: np. Dębica, Uniroyal, Bridgestone, itp.
  2. Nazwę handlową opony: np. Scorpion Ice&Snow (ice&snow to lód i śnieg, mamy więc do czynienia z oponą zimową)
  3. Rozmiar opony: np. 185/60 R 15 – 185 to szerokość bieżnika opony w milimetrach (im ta liczba jest większa tym opona jest szersza)

60 to określenie profilu opony czyli stosunku jej szerokości do wysokości w % (im ta liczba jest mniejsza, tym opona jest bardziej płaska

R to określenie konstrukcji osnowy (w tym wypadku jest radialna, ale zdecydowana większość opon to w tej chwili opony radialne)

15 to średnica obręczy (felgi) w calach

185-60R 15-

  1. Indeks prędkości i nośności np. 107HM co w tym wypadku oznacza, że naszą, pojedynczą oponę, można obciążyć masą 975 kilogramów i jechać z maksymalną prędkością 210 km/h.

opona-oznaczenia 1

  1. Kod DOT (oznacza, że opona została zaakceptowana przez Department of Transport) a występujące po nim cyferki oznaczają tydzień i rok produkcji. Np. 2713 oznacza, że opona została wyprodukowana w 27 tygodniu 2013 roku. Jeśli cyferki są trzy, oznacza to, że opona została wyprodukowana przed rokiem 2000. Np. 148 znaczy, że oponę wyprodukowano w 14 tygodniu 1998 roku.

Tu od razu zwrócę waszą uwagę na pewną rzecz. Opony też się starzeją. Nawet jeśli leżą w dobrych warunkach, w magazynie, ich guma traci swe właściwości. Pojawiają się, często niewidoczne gołym okiem, mikropęknięcia, które ją osłabiają i dyskwalifikują. Opony starsze niż 10 lat, raczej nadają się tylko do kasacji. Chyba, że wasze życie i zdrowie nie ma dla nas większego znaczenia.

stara opona

  1. Oznaczenie typu budowy opony np. RADIAL M+S TUBELESS. RADIAL to opona radialna, M+S to mud&snow czyli opona na błoto i śnieg, TUBELESS to opona bezdętkowa. Czasem na oponach zimowych, oprócz M+S pojawia się symbol śnieżynki z górą w tle. Oponę zimową da się też odróżnić gołym okiem. W jej bieżniku widać mnóstwo drobnych, najczęściej zygzakowatych nacięć, które mają wgryzać się w śnieg.oznaczenia-opony-calorocznej
  2. Jeśli opona jest asymetryczna (bieżnik nie jest symetryczny) może na niej jeszcze być napis OUTSIDE lub INSIDE, który oznacza jak oponę należy montować w samochodzie. Strona z napisem OUTSIDE powinna być zamontowana od zewnątrz pojazdu, a strona z napisem INSIDE od wewnętrznej części auta.images
  3. Czasami bywa też strzałka z napisem ROTATION. To informacja w którą stronę opona powinna się kręcić. Jeśli jej brak, jest to obojętne.                          rear

Od 1 listopada 2012 Unia Europejska wymaga jeszcze od producentów naklejania etykiet z dodatkową informacją. Kolorowa skala od A do G określa ekonomiczność opon. Im bliżej zielonych wskaźników, tym bardziej oszczędna opona. Ogumienie sklasyfikowane w grupie A jest nawet do 7,5% bardziej ekonomiczne, niż to przyporządkowane do G. Opony pomiędzy klasami C i E to tak zwane opony klasy średniej. Druga skala (też litery od A do G) mówi o przyczepności opony na mokrej nawierzchni. Im bliżej do A tym lepiej. G to po prostu g….. . Do tego jeszcze na etykiecie znajdziemy oznaczenie hałasu generowanego prze oponę w czasie jazdy. Jedna czarna fala – opona cicha. Trzy – głośna. Trzeba przyznać, że inteligencja mieszkańców Unii została wystawiona na ciężką próbę.

uokik_oznaczenia_opon

Homologacja – opona dopuszczona do ruchu musi mieć jeszcze homologację. Oznaczenie E4 informuje, że opona posiada europejską homologację. Dla nas oznacza to tyle, że ani policjant na drodze, ani diagnosta w stacji przedłużającej ważność dowodu rejestracyjnego, ani wreszcie (lepiej nie mieć z nimi kontaktu) przedstawiciel ubezpieczyciela, nie zakwestionuje ich przydatności do eksploatacji.

homologacja e(1)

 

To jeszcze nie wszystko. Na oponach można jeszcze znaleźć informacje dotyczące maksymalnego ciśnienia w oponie, wskaźniki zużycia, oznaczenia wzmocnień i rantów ochronnych a także tego czy opona może jeździć bez ciśnienia (np. opony run flat). Omówiłem tylko te najważniejsze. Teraz każdy już może dobrać opony do swojego samochodu.

opona-run-flat

 

Na deser – tabelki

 

INDEKS PRĘDKOŚCI OPON

Indeks prędkości oznacza dopuszczalną prędkość maksymalną opony

KOD OPONY Prędkość km/h
A1 5
A8 40
B 50
C 60
D 65
E 70
F 80
G 90
J 100
K 110
L 120
M 130
N 140
P 150
Q 160
R 170
S 180
T 190
U 200
H 210
V 240
W 270
Y 300
VR powyżej 210
ZR powyżej 240

 

INDEKS NOŚNOŚCI OPON

Indeks nośności oznacza dopuszczalne obciążenie na koło

indeks nośności nośność w kg indeks nośności nośność w kg indeks nośności nośność w kg indeks nośności nośność w kg
60 250 88 560 116 1250 144 2800
61 257 89 580 117 1285 145 2900
62 265 90 600 118 1320 146 3000
63 272 91 615 119 1360 147 3750
64 280 92 630 120 1400 148 3159
65 290 93 650 121 1450 149 3250
66 300 94 670 122 1500 150 3350
67 307 95 690 123 1550 151 3450
68 315 96 710 124 1600 152 3550
69 325 97 730 125 1650 153 3650
70 335 98 750 126 1700 154 3750
71 345 99 775 127 1750 155 3875
72 355 100 800 128 1800 156 4000
73 365 101 825 129 1850 157 4125
74 375 102 850 130 1900 158 4250
75 385 103 875 131 1950 159 4375
76 400 104 900 132 2000 160 4500
77 412 105 925 133 2060 161 4625
78 425 106 950 134 2120 162 4750
89 437 107 975 135 2180 163 4875
80 450 108 1000 136 2240 164 5000
81 462 109 1030 137 2300 165 5150
82 475 110 1060 138 2360 166 5300
83 587 111 1090 139 2430 167 5450
84 500 112 1120 140 2500 168 5600
85 515 113 1150 141 2575 169 5800
86 530 114 1180 142 1650 170 6000
87 545 115 1215 143 2725

 

TREADWEAR – odporność bieżnika na ścieranie, TRACTION – przyczepność opony na mokrej drodze, TEMPERATURE – odporność opony na przegrzanie.
TREADWEAR – odporność bieżnika na ścieranie, TRACTION – przyczepność opony na mokrej drodze, TEMPERATURE – odporność opony na przegrzanie.

 

Inne spotykane oznaczenia opon

Oznaczenie Wyjaśnienie
BasePen Mieszanka gumy, z której wykonana jest opona, odprowadza warunkielektryczne podczas kontaktu z podłożem
BLT Oznaczenia na oponie są wykonane z czarnych i wypukłych liter
BSW Oznaczenia na oponie wykonane z czarnych liter
COLD Ciśnienie powinno być sprawdzane na zimnej oponie
ECE, e, E Homologacja Unii Europejskiej dopuszczająca oponę do użytku na jejterenie
EMT (Extended Mobility Tire) Na oponie, na której można jechać nawet przy zerowym ciśnieniu
FP Opona z osłoną na felgę
FR Opona z rantem, do ochrony felgi
G1 Opona z czujnikiem ciśnienia
JLB Opasanie nylonowe, bezkońcowe
LT Na oponie do pojazdów 4×4 i lekkich ciężarówek; oznaczenie znajduje sięprzed rozmiarem
MADE IN… Kraj produkcji opony
MAX Maksymalne ciśnienie w oponie
OWL Oznaczenia na oponie białymi literami
P Opona do samochodów osobowych
PSP-Beta Opona o zakładkach redukujących natężenie hałasu
RBL Oznaczenia czarne, wklęsłe
RETREAD Opona bieżnikowana
RF Reinforced; opona wzmocniona, o wyższej ładowności
SST Oznaczenie na oponie RunFlat informujące o możliwości kontynuowaniajazdy po jej przebiciu
TT Opona dętkowa
XL Wzmocniona konstrukcja opony i jej podwyższona ładowność

 

Piotr Gadziński

 

Kiedyś może będziemy jeździli na takich oponach
Kiedyś może będziemy jeździli na takich oponach